# Spot GPU (Spot Instance) Nedir, Ne Kadar Ucuz? Kesintili Sunucu Rehberi (2026)

- Adres: https://gpukiralama.com.tr/blog/spot-instance-gpu-stratejisi/
- Kategori: Fiyatlandırma
- Yayın: 2026-10-24 · Son güncelleme: 2026-10-24

Spot GPU (spot instance), bulut sağlayıcısının boştaki GPU kapasitesini AWS'de %90'a, Google Cloud'da %91'e varan indirimle kiralamaktır; karşılığında sağlayıcı makineyi 30 saniye ile 2 dakika arasında bir uyarıyla geri alabilir. Checkpoint alan eğitimler ve toplu işler için idealdir; 7/24 servislerde ise kiralama süresince geri alınmayan, aylık kiralanan paylaşımsız bir sunucu daha uygundur.

## Spot GPU (spot instance) nedir?

Spot (kesintili) GPU, bulut sağlayıcısının boşta kalan GPU kapasitesini büyük indirimle kiralamaktır; AWS'de spot instance, Google Cloud ve Azure'da Spot VM adıyla satılır. AWS normal (on-demand) fiyata göre %90'a, Google Cloud %91'e varan indirim duyuruyor. Karşılığında sağlayıcı makineyi kısa bir uyarıyla geri alabilir: AWS'de 2 dakika, Azure'da 30 saniye, Google Cloud'da varsayılan ayarla en fazla 30 saniye.

Spot şu işler için idealdir:

- Kaldığı yerden devam edebilen (checkpoint alan) eğitimler.
- Toplu çıkarım (batch inference).
- Hiperparametre taramaları.

7/24 çalışması gereken servisler ve teslim tarihi kesin işler için uygun değildir. Biz spot sunucu kiralamıyoruz; aylık kiralanan, size ayrılmış (paylaşımsız) bir sunucu bu yelpazenin öbür ucundadır: sunucu başka bir müşteri için sizden geri alınmaz, ücreti de arz ve talebe göre dalgalanmaz.

## Spot GPU nasıl çalışır? AWS, Google Cloud ve Azure koşulları

Bulut sağlayıcıları, kullanılmayan kapasiteyi boş bırakmak yerine indirimli satar. O kapasiteye normal fiyatla ödeme yapan bir müşteri ihtiyaç duyduğunda spot makineniz kapatılır. Ekim 2026 itibarıyla resmi belgelerdeki koşullar şöyle:

| Sağlayıcı | Duyurulan indirim | Kesinti uyarısı | Kesintide makineye ne olur? |
|---|---|---|---|
| AWS (EC2 Spot Instances) | On-demand fiyata göre %90'a kadar | 2 dakika önceden; meta veri servisinde ve Amazon EventBridge olayı olarak | Varsayılan olarak sonlandırılır; durdurma ya da hazırda bekletme seçilebilir |
| Google Cloud (Spot VM) | On-demand fiyata göre %91'e kadar | Varsayılan: meta veride kesinti bildirimi, ardından en fazla 30 saniyelik kapanma süresi (en iyi çaba esasıyla). Makine oluşturulurken 120 saniyelik bildirim süresi seçilebilir | Varsayılan olarak durdurulur (STOP); silme (DELETE) seçilebilir |
| Microsoft Azure (Spot VM) | Bölge ve makine tipine göre değişen indirim | 30 saniye önceden; Scheduled Events üzerinden, en iyi çaba esasıyla | Varsayılan olarak serbest bırakılır (Deallocate); silme (Delete) seçilebilir |

Azure, spot makineler için SLA vermediğini açıkça belirtir; fiyat, sizin belirlediğiniz azami fiyatı aştığında da makineyi geri alır.

İki önemli ayrıntı:

- **Fiyat sabit değildir.** Spot fiyatları arz ve talebe göre değişir.
- **Kapasite garanti değildir.** [H100](/gpu-modelleri/nvidia-h100/) gibi çok aranan GPU'larda spot kapasite bulmak zaman zaman zordur. Bulsanız bile ne kadar süre çalışacağı belli değildir.

## Spot, on-demand ve rezerve kapasite arasındaki fark nedir?

Büyük bulutlar aynı GPU'lu makineyi üç farklı şekilde satar; aylık kiralanan sunucu dördüncü bir yoldur:

| Model | Nasıl ödenir? | Sağlayıcı geri alabilir mi? | Uygun olduğu iş |
|---|---|---|---|
| On-demand (isteğe bağlı) | Kullandığınız süre kadar, taahhütsüz | Hayır | Kısa ve önceden kestirilemeyen işler |
| Spot | Kullandığınız süre kadar, değişken ve indirimli fiyatla | Evet, kısa bir uyarıyla | Checkpoint alan eğitimler, toplu işler, taramalar |
| Rezerve / taahhütlü (AWS Reserved Instances ve Savings Plans, Google Cloud taahhütlü kullanım indirimleri, Azure Reservations) | 1 ya da 3 yıllık taahhütle; AWS ve Azure'da on-demand fiyata göre %72'ye varan indirim | Hayır | Yıllarca sürecek, sabit yük |
| Aylık kiralanan, size ayrılmış sunucu | Aylık ücret, en az 1 ay | Hayır, kiralama süresince sizindir | Her gün kullanılan eğitim, geliştirme ortamı ve servis |

Bu seçenekler arasında en büyük indirimi spot verir, ama en az öngörülebilir olan da odur.

## Hangi işler spot'a uygun?

| Spot'a uygun | Spot'a uygun değil |
|---|---|
| Checkpoint alan model eğitimleri | Kullanıcıya hizmet veren 7/24 API'ler |
| Toplu çıkarım: binlerce belgeyi, görseli işlemek | Gerçek zamanlı uygulamalar (sohbet botu, canlı görüntü işleme) |
| Hiperparametre taraması, deneme çalıştırmaları | Teslim tarihi kesin, uzun ve tek parça işler |
| Veri ön işleme, gömme (embedding) üretimi | Durumu kolayca kaydedilemeyen etkileşimli çalışmalar (ör. [not defterleri](/blog/jupyter-bulut-gpu-rehberi/)) |

Kural basit: Yarıda kesilen işin maliyeti, indirimden küçükse spot kazandırır.

## Kesintiye dayanıklı eğitim nasıl kurulur?

Kesintiye dayanıklı bir eğitimin üç parçası var: düzenli checkpoint, kesinti uyarısını yakalamak ve kaldığı yerden otomatik devam etmek.

**1. Düzenli checkpoint alın ve kalıcı bir yere yazın.** Makinenin yerel diski kesintiyle birlikte gidebilir. Checkpoint'leri nesne depolamaya ya da kalıcı bir diske yazın; model ağırlıklarının yanında optimizer durumunu, adım sayısını ve rastgelelik tohumlarını da saklayın. Checkpoint sıklığını, kaybetmeyi göze alabileceğiniz süreye göre seçin (ör. 15–30 dakikada bir).

**2. Kesinti uyarısını yakalayın.** AWS'de uyarı, makinenin meta veri servisinde görünür. Bir kesinti planlanmadıysa adres 404 döner:

```bash
TOKEN=$(curl -s -X PUT "http://169.254.169.254/latest/api/token" -H "X-aws-ec2-metadata-token-ttl-seconds: 21600")
curl -s -H "X-aws-ec2-metadata-token: $TOKEN" http://169.254.169.254/latest/meta-data/spot/instance-action
```

AWS bu adresi 5 saniyede bir kontrol etmenizi öneriyor; aynı uyarı Amazon EventBridge'e de olay olarak düşer.

Google Cloud'da aynı bilgi şu adresten okunur ve kesinti başladığında `TRUE` döner. Sondaki `wait_for_change=true` parametresi, isteğin değer değişene kadar beklemesini sağlar:

```bash
curl -s "http://metadata.google.internal/computeMetadata/v1/instance/preempted?wait_for_change=true" -H "Metadata-Flavor: Google"
```

Varsayılan ayarda bu bildirimle kapanma sinyali arasında ayrıca süre tanınmaz. Daha uzun bir pay gerekiyorsa Spot VM'i oluştururken `--preemption-notice-duration=120s` seçeneğiyle 120 saniyelik bildirim süresi tanımlayın.

Azure'da uyarı, Scheduled Events servisinde `Preempt` türünde bir olay olarak yaklaşık 30 saniye önce görünür. Microsoft bu adresi saniyede bir sorgulamayı öneriyor:

```bash
curl -s -H Metadata:true "http://169.254.169.254/metadata/scheduledevents?api-version=2020-07-01"
```

Kapanma sırasında işletim sistemi süreçlere SIGTERM gönderir. Eğitim betiğinizde bu sinyali yakalayıp son bir checkpoint almak, birkaç dakikalık işi kurtarır:

```python
import signal
import sys

def save_and_exit(signum, frame):
    save_checkpoint()  # model, optimizer, adım sayısı
    sys.exit(0)

signal.signal(signal.SIGTERM, save_and_exit)
```

**3. Kaldığı yerden otomatik devam edin.** Betik açılışta en son checkpoint'i bulup yüklemeli. [Çok GPU'lu eğitimlerde](/blog/multi-gpu-egitim-rehberi/) PyTorch'un `torchrun` aracı, `--max-restarts` seçeneğiyle hata durumunda süreçleri yeniden başlatabilir. Yeni makinenin kendiliğinden açılması için sağlayıcının otomatik ölçeklendirme ya da yönetilen iş kuyruğu (batch) özelliklerini kullanın.

Aynı düzen, en fazla 12 saat çalışabilen [Google Colab oturumları](/blog/google-colab-vs-gpu-kiralama/) için de geçerlidir.

## Spot gerçekte ne kadar kazandırır?

Etiketteki indirim brüt kazançtır. Net kazanç, aşağıdaki kalemler düşüldükten sonra kalan kısımdır:

- **Kayıp hesaplama:** Son checkpoint'ten kesintiye kadar yapılan iş boşa gider.
- **Yeniden başlama süresi:** Yeni makineyi beklemek, ortamı kurmak, veriyi yeniden indirmek.
- **Mühendislik emeği:** Checkpoint, otomatik devam ve izleme altyapısını kurmak ve bakımını yapmak.
- **Kapasite belirsizliği:** Spot kapasite bulunamadığında işin ertelenmesi.

Kısa, bağımsız ve kolay tekrarlanan işlerde bu kalemler küçüktür; spot ciddi tasarruf sağlar. Günlerce süren tek parça eğitimlerde ya da kullanıcıya hizmet veren servislerde maliyet, indirimi hızla geçebilir.

Kaba bir hesap için: **hesaplama maliyeti ≈ (1 − spot indirimi) × (1 + yeniden çalıştırılan iş oranı).** Varsayımsal bir örnek: %70 indirimli bir spot makinede kesintiler yüzünden işin %20'si yeniden çalıştırılırsa maliyet, normal fiyatın 0,30 × 1,20 = %36'sı olur. Yani etiketteki %70 tasarruf, bekleme süresi ve mühendislik emeği eklenmeden önce %64'e iner.

## Spot mu, aylık sunucu mu, ikisi birden mi?

Pek çok ekip için en verimli yol, iki modeli birlikte kullanmaktır:

| İş | Önerilen kapasite |
|---|---|
| [Model servisi (API)](/hizmetler/inference/), günlük geliştirme ortamı, ana eğitim | Size ayrılmış, kiralama süresince geri alınmayan sunucu |
| Ani yük, toplu işlemler, büyük taramalar | Spot ya da saatlik bulut |
| Kişisel veri içeren işler | Veri konumu ve sözleşme açısından uygun kapasite ([KVKK rehberi](/blog/kvkk-gpu-kiralama-turkiye/)) |

Maliyet karşılaştırmasının tamamı için [bulut GPU ile fiziksel GPU karşılaştırmamıza](/blog/cloud-gpu-vs-fiziksel-gpu/) ve [kiralama ile satın alma hesabımıza](/blog/gpu-kiralama-vs-satin-alma-maliyet-hesaplama/) bakabilirsiniz.

## Bizde nasıl?

Spot ya da saatlik kiralama sunmuyoruz. Sunduğumuz şey, Bağcılar, İstanbul'daki kendi tesisimizde çalışan, ekran kartları dahil tüm kaynakları yalnızca size ayrılan (paylaşımsız) GPU sunucularının en az bir aylığına kiralanmasıdır; verileriniz Türkiye'de kalır. Sunucu, kiralama süresince başka bir müşteri için sizden geri alınmaz. Donanım arızası her sunucuda olabileceği için uzun eğitimlerde checkpoint almayı burada da sürdürün.

Ana iş yükünüzü aylık bir sunucuda tutup ani ihtiyaçlar için spot kapasite kullanabilirsiniz. Örneğin [L40S](/gpu-modelleri/nvidia-l40s/) aylık $900 (7/24 kullanımda saatlik karşılığı $1,23), [RTX PRO 6000 Blackwell](/gpu-modelleri/nvidia-rtx-pro-6000/) aylık $1.600. [Fiyatlar](/fiyatlandirma/) GPU başına, ABD doları cinsinden ve KDV hariçtir; fatura, düzenlendiği günkü TCMB döviz satış kuruyla Türk lirası olarak kesilir. Yıllık kiralamada %20 indirim uygulanır; tek siparişte en fazla 8 GPU kiralanabilir. Uzun eğitimlerde checkpoint ve kart sayısı planı için [model eğitimi hizmet sayfamıza](/hizmetler/ai-egitimi/) bakın.

## Özet

- Spot GPU, bulutun boş kapasitesini %90'a varan indirimle kullanmaktır; makine kısa bir uyarıyla geri alınabilir.
- Uyarı süreleri kısadır: AWS'de 2 dakika, Azure'da 30 saniye, Google Cloud'da varsayılan olarak en fazla 30 saniyelik kapanma süresi (makine oluşturulurken seçilen 120 saniyelik bildirimle daha uzun).
- Checkpoint alan eğitimler, toplu çıkarım ve taramalar için idealdir; 7/24 servisler için uygun değildir.
- Net kazanç; kayıp hesaplama, yeniden başlama ve mühendislik emeği düşüldükten sonra hesaplanmalıdır.
- En verimli yol çoğu zaman hibrittir: ana iş yükü size ayrılmış, geri alınmayan bir sunucuda, ani yükler spot kapasitede.

## Kaynaklar

- [AWS: Amazon EC2 Spot Instances](https://aws.amazon.com/ec2/spot/)
- [AWS: Spot Instance interruption notices](https://docs.aws.amazon.com/AWSEC2/latest/UserGuide/spot-instance-termination-notices.html)
- [AWS: Behavior of Spot Instance interruptions](https://docs.aws.amazon.com/AWSEC2/latest/UserGuide/interruption-behavior.html)
- [AWS: Spot Instance Advisor](https://aws.amazon.com/ec2/spot/instance-advisor/)
- [AWS: Savings Plans pricing](https://aws.amazon.com/savingsplans/pricing/)
- [AWS: Amazon EC2 Reserved Instances](https://aws.amazon.com/ec2/pricing/reserved-instances/)
- [Google Cloud: Spot VMs](https://docs.cloud.google.com/compute/docs/instances/spot)
- [Google Cloud: Create and use Spot VMs](https://docs.cloud.google.com/compute/docs/instances/create-use-spot)
- [Google Cloud: Preemptible VM instances](https://docs.cloud.google.com/compute/docs/instances/preemptible)
- [Google Cloud: Committed use discounts](https://docs.cloud.google.com/compute/docs/instances/committed-use-discounts-overview)
- [Microsoft Azure: Azure Spot Virtual Machines](https://learn.microsoft.com/en-us/azure/virtual-machines/spot-vms)
- [Microsoft Azure: Scheduled Events for Linux VMs](https://learn.microsoft.com/en-us/azure/virtual-machines/linux/scheduled-events)
- [Microsoft Azure: Reserved Virtual Machine Instances](https://azure.microsoft.com/en-us/pricing/reserved-vm-instances/)
- [PyTorch: torchrun (Elastic Launch)](https://docs.pytorch.org/docs/stable/elastic/run.html)
- [Google Colab: Sık sorulan sorular](https://research.google.com/colaboratory/faq.html)

## Sık sorulan sorular

**Spot GPU ne kadar ucuz?**
AWS on-demand fiyata göre %90'a, Google Cloud %91'e varan indirim duyuruyor; Azure'da indirim bölgeye ve makine tipine göre değişir. Spot fiyatları arz ve talebe göre değiştiği için (Google Cloud'da günde en fazla bir kez) gerçek indirim zamana, bölgeye ve GPU tipine göre farklılaşır.

**Spot makine kapatılmadan önce ne kadar uyarı verilir?**
AWS'de 2 dakika, Azure'da yaklaşık 30 saniye önceden bildirim yapılır. Google Cloud'da varsayılan ayarda meta veride bir kesinti bildirimi görünür ve ardından en fazla 30 saniyelik bir kapanma süresi tanınır; makineyi oluştururken 120 saniyelik bildirim süresi seçerseniz kapanma sinyalinden 2 dakika önce haber alırsınız.

**LLM eğitimi spot GPU'da yapılabilir mi?**
Düzenli checkpoint alıyor ve kaldığı yerden otomatik devam edebiliyorsa evet. Günlerce süren tek parça eğitimlerde kayıp hesaplama ve yeniden başlama süresi indirimi hızla eritebilir.

**Model API'mi spot sunucuda çalıştırabilir miyim?**
Önerilmez. Spot makineler kısa bir uyarıyla kapatılabildiği için kullanıcıya hizmet veren 7/24 servisler kesintisiz bir sunucuda çalışmalıdır.

**Spot GPU kiralıyor musunuz?**
Hayır. Bağcılar, İstanbul'daki tesisimizde çalışan, ekran kartları dahil tüm kaynakları size ayrılmış (paylaşımsız) GPU sunucularını en az bir aylığına kiralıyoruz; sunucu, kiralama süresince başka bir müşteri için sizden geri alınmaz. Ani ihtiyaçlar için spot kapasiteyi bu sunucuyla birlikte kullanabilirsiniz.

**Spot GPU ne sıklıkla kesintiye uğrar?**
Sabit bir oran yoktur; kesinti sıklığı GPU tipine, bölgeye ve o anki talebe göre değişir. AWS, Spot Instance Advisor'da son 30 günün ortalama kesinti sıklığını örnek tipi ve bölge bazında gösterir; Azure portalda son 7 günün verisine dayanan saatlik tahliye (eviction) oranını, Google Cloud ise makine tipi için geçmiş kesinti oranını gösterir. Makineyi açmadan önce kullanacağınız tip ve bölge için bu verilere bakın.

**Preemptible VM ile Spot VM aynı şey mi?**
Google Cloud'da Spot VM, preemptible VM'in yeni sürümüdür ve Google artık Spot VM kullanmayı öneriyor; ikisi aynı fiyatlandırma modeliyle indirimli ve kesintilidir. Fark şu: preemptible VM'ler en fazla 24 saat çalışıp durdurulur, Spot VM'lerde ise siz bir sınır koymadıkça azami çalışma süresi yoktur.